Người làm báo Tiền Giang

Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Dành cho quảng cáo
Dành cho quảng cáo
Danh cho quang cao 5

Đào tạo báo chí trong môi trường hội tụ truyền thông

Đăng lúc: Thứ bảy - 08/08/2015 19:37
Kỷ nguyên số đã và đang tác động trực tiếp đến báo chí truyền thông hiện đại, ảnh hưởng“môi trường sinh thái” của các phương tiện truyền thông truyền thống, tạo ra không ít thách thức trong lĩnh vực đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí. Vậy, trong kỷ nguyên số, làm thế nào để công tác đào tạo báo chí đạt hiệu quả cao nhất? Đây là bài toán rất cần lời giải.

Lớp học thực hành của sinh viên báo chí trường Đại học KHXH&NV- ĐHQGHN
Yêu cầu mới trong kỷ nguyên hội tụ truyền thông

Thực tiễn đời sống báo chí truyền thông hiện nay ở nước ta cho thấy, từ kỹ năng tác nghiệp của phóng viên đến công tác quản lý, điều hành của một số cơ quan báo chí chưa có sự đột phá nhiều để thích ứng với môi trường truyền thông mới, bởi không ít tòa soạn báo vẫn hoạt động theo mô hình quản lý trước kia. Ngày nay, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ truyền thông đã khiến hội tụ truyền thông trở thành xu thế phát triển tất yếu của báo chí hiện đại. Trong bối cảnh đó, đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ cho các nhà báo đa năng là công việc hết sức cần thiết và cấp bách hơn bao giờ hết. Nhà báo đa năng là người làm báo có vốn kiến thức toàn diện; kỹ năng nghiệp vụ đa dạng (gồm viết, phỏng vấn, chụp ảnh, quay phim, biên tập, sử dụng công nghệ truyền thông hiện đại); tư duy sáng tạo kết hợp với năng lực nhạy bén: “học đi đôi với hành”; thích nghi với hoạt động quản lý kinh doanh và truyền thông đa phương tiện.

Những yêu cầu cao nói trên đòi hỏi công tác đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí cần thay đổi quan niệm và mô hình tổ chức mới có thể giúp nhà báo nâng cao năng lực trong tác nghiệp, thích nghi với xu thế phát triển mới.

Thực tế cho thấy, công tác đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí ngày nay đã từng bước phá vỡ mô hình đào tạo truyền thống. Trước kia, các cơ sở đào tạo chủ yếu căn cứ vào các loại hình báo chí (báo in, phát thanh, truyền hình…) để chia thành các chuyên ngành đào tạo phục vụ cho từng kênh truyền thông riêng biệt. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, việc kết hợp giữa đào tạo trong nhà trường và bồi dưỡng nghiệp vụ tại các cơ quan báo chí đóng vai trò hết sức quan trọng, bởi nó có thể giúp các nhà báo được đào tạo lại, thích ứng với những công nghệ làm báo mới.

Qua khảo sát các cơ sở đào tạo báo chí cũng như các trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ có thể thấy, hiện nay, công tác đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí ở nước ta chủ yếu chia thành một số các mảng chính như: kỹ năng tác nghiệp cho các loại hình báo chí (viết, biên tập, tổ chức nội dung, ảnh báo chí); quản lý, kinh doanh báo chí truyền thông; mô hình tổ chức tòa soạn; kỹ năng báo chí đa phương tiện; sử dụng truyền thông xã hội cho tác nghiệp báo chí, làm báo bằng các thiết bị di động… Có thể thấy, những khóa bồi dưỡng nghiệp vụ đó phần nào giúp các nhà báo nắm bắt xu thế phát triển của báo chí, đồng thời áp dụng kiến thức mới vào trong quá trình tác nghiệp, tạo môi trường làm báo chuyên nghiệp hơn.

Trong bất cứ môi trường nào, đào tạo đội ngũ người làm báo năng động, giỏi tác nghiệp trong thực tiễn là mục tiêu cao cả của ngành báo chí truyền thông chuyên nghiệp. Đặc biệt trong xu thế hội tụ truyền thông hiện nay, bồi dưỡng kỹ năng nghiệp vụ cho nhà báo đã trở thành con đường phát triển tất yếu, cần chiến lược đào tạo bài bản và lâu dài. Mục đích cuối cùng là đào tạo ra những người làm báo gắn thực tiễn với đời sống báo chí và họ không phải chỉ là “đánh trận trên giấy”, mà cần có vốn kiến thức sâu rộng, kỹ năng tác nghiệp “đa năng”.

Hơn lúc nào hết, hiện nay rất cần đội ngũ giảng viên có kiến thức và kỹ năng tốt, nền tảng tri thức phong phú, nắm bắt các kỹ năng truyền thông đa phương tiện, sử dụng thành thạo truyền thông xã hội… Do đó, ngoài việc bồi dưỡng nghiệp vụ cho các nhà báo, các cơ sở đào tạo cũng cần dành thời gian nhất định để nâng cao kỹ năng chuyên môn cho đội ngũ giảng viên trong trường đại học, định vị hướng phát triển cho ngành báo chí, khuyến khích các giảng viên tham gia các khóa bồi dưỡng ngắn hạn tại các trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí.

Đổi mới – con đường phát triển tất yếu

Thông tin báo chí ngày nay không chỉ dành cho một phương tiện truyền thông đơn nhất mà còn phục vụ cho nhiều loại hình truyền thông khác nhau, điều đó yêu cầu người làm báo phải có kỹ năng sản xuất và truyền tải thông tin theo xu thế hội tụ. Để thích ứng với những thay đổi của các phương tiện truyền thông, trước hết các cơ sở đào tạo báo chí cần chú trọng mục tiêu, mô hình, nội dung và hệ thống chương trình… Cần xóa bỏ các vách ngăn giữa các chuyên ngành truyền thống, để người học có thể tích lũy kiến thức phong phú, có độ “rộng”, “sâu” và “tinh” về tư duy liên ngành, nắm bắt được các kỹ năng truyền thông hiện đại, đồng thời thích ứng với môi trường truyền thông mới.

Kinh nghiệm của một số nước cho thấy, để đáp ứng nhu cầu thực tiễn hiện nay, các cơ quan báo chí cần lựa chọn một vài phóng viên “cứng tay”, gửi đến các trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ, để các nhà báo có kinh nghiệm truyền thụ kỹ năng tác nghiệp hiện đại, giúp họ có thể “tác chiến đơn thương độc mã” trong môi trường truyền thông số.

Trên cơ sở mục tiêu xây dựng thành một “hệ thống module mang tính hội tụ liên ngành”, có thể phân tích trên hai phương diện, một là hội tụ trong giảng dạy, lý thuyết và thực tiễn; hai là, hội tụ về kỹ năng báo chí, kinh doanh và quản lý các phương tiện truyền thông. Giữa nội dung trong các module có thể sử dụng chung nguồn tài nguyên sẵn có và cần có một hệ thống mở linh hoạt hơn, giúp chương trình đào tạo phát triển phù hợp với sự phát triển của các phương tiện truyền thông.

Hệ thống module chương trình đa chiều

Đào tạo nhà báo có kỹ năng đa phương tiện là lựa chọn tất yếu của các cơ quan báo chí hiện nay. Lâu nay, khung chương trình đào tạo báo chí của nước ta vẫn lấy nhu cầu của các cơ quan báo chí truyền thông làm nền tảng, ví dụ chuyên ngành báo chí truyền thống chủ yếu đào tạo phóng viên chuyên tác nghiệp cho báo in, phát thanh, truyền hình, báo điện tử… Ngày nay, với sự phát triển mạnh mẽ của truyền thông xã hội, các phương tiện truyền thông truyền thống từng bước chuyển sang mô hình số hóa, sự khác biệt giữa các “phương tiện truyền thông” đã bị phá vỡ, do đó, xây dựng một chương trình mới phù hợp với sự phát triển của truyền thông hội tụ đã trở thành bài toán quan trọng của các cơ sở đào tạo báo chí hiện nay trên thế giới. Đứng trước những thay đổi khách quan của sự phát triển hội tụ giữa các phương tiện truyền thông mới và các phương tiện truyền thông truyền thống, việc hợp nhất nguồn tài nguyên đào tạo, quy hoạch, xây dựng lại module chương trình, từ đó bồi dưỡng một đội ngũ nhà báo “đa năng” là yêu cầu cấp bách trong bối cảnh chuyển đổi từ kỷ nguyên in ấn sang kỷ nguyên số.

Xây dựng media studio đa chức năng, đa phương tiện truyền thông

Trong kỷ nguyên số, các cơ sở đào tạo báo chí cần trang bị các studio chuyên dành cho truyền hình, biên tập báo in, studio phim tài liệu hay studio cho MC… Mỗi studio có nét đặc sắc riêng, song chúng có thể hỗ trợ lẫn nhau, hình thành thế mạnh tương tác, đáp ứng nhu cầu giảng dạy báo chí truyền thông đa phương tiện.

Được đào tạo trong các studio có thể tạo ra môi trường học tập tốt nhất vì có sự tương tác, tiếp cận với thực tiễn cho học viên, họ được làm mẫu và mô phỏng ở các khâu, từ đơn giản đến phức tạp.

Ngoài ra, để xây dựng mô hình đào tạo nhà báo đa năng phù hợp với nhu cầu phát triển của truyền thông hội tụ hiện nay, không những chúng ta phải hiểu được những thay đổi của ngành báo chí truyền thông hiện đại, nắm bắt xu thế phát triển của nó, trên cơ sở đó cần mạnh dạn đổi mới vấn đề xây dựng chương trình, mô hình đào tạo và phương pháp giảng dạy. Hiện nay, chúng ta đã đổi mới công tác giảng dạy, để thích ứng với những thách thức mà truyền thông hội tụ đặt ra. Chương trình đào tạo được xây dựng phù hợp hay không, hiệu quả của mô hình đào tạo như thế nào… luôn là vấn đề mà chúng ta phải quan sát, kiểm nghiệm, thảo luận và cải tiến, chính vì thế nhiệm vụ đổi mới chương trình luôn là yếu tố then chốt để dẫn đến thành công !

 
PGS.TS. NGUYỄN THÀNH LỢI

Nguồn tin: congluan.vn
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

Thăm dò

Ý kiến của bạn về giao diện trang này?

Rất đẹp

Đẹp

Bình thường

Xấu

Rất xấu


Danh cho quang cao 4

THÔNG TIN CẦN BIẾT

Thống kê

  • Đang truy cập: 40
  • Khách viếng thăm: 39
  • Máy chủ tìm kiếm: 1
  • Hôm nay: 1472
  • Tháng hiện tại: 123290
  • Tổng lượt truy cập: 13474696